دوشنبه، 1 مهر ماه، 1398

خه‌ڵاتێو په‌ی بابه‌ی

 

هۆرگێڵن:بێهرووز حاجی

ده‌گه‌یوه‌نه‌ که دلێراسه‌و چن که‌شانه‌ بێ کورلێو که‌ نامش به‌کری بێ ژیوای ژیوێ. به‌ڵێ ده‌گه‌یوه‌ دووره‌،به‌ڵام ئۆڵگێو ئه‌هوه‌ن و بێ ده‌نگه‌.جوێوه‌ کرژه‌ دلێراسه‌و ده‌گاکێنه‌ ویه‌رێ.ساتێو که‌ خه‌ڵکوو ده‌گاکێ یاگه‌کێشانه‌ میژیاره‌ شڵپه‌و هۆڕه‌و ئاوه‌کێ ئێژنه‌وێنێ



چه‌وسه‌ر ده‌نگێو ته‌ر که‌ ئاذیچ بیه‌بێ به‌شێو جه‌ ژیواو خه‌ڵکه‌که‌ی ئێژنه‌ویێ؛ده‌نگوو ته‌پڵێوی گه‌ورێ که‌ چه‌وذه‌سوو ڕۆخانه‌که‌ی ئێژنه‌وینی و شۆنیه‌ره‌ ده‌نگێو ته‌ر که‌ جه‌ مزگیه‌نه‌ به‌رز بێوه‌  و خه‌ڵکه‌که‌ی داوه‌ت که‌رێ په‌ی نماوانای.

باباو به‌کری بێ که‌ گرذ ڕوێو چه‌وسه‌ر ئی ده‌نگیشه‌ دلێ ده‌گاکێنه‌ وه‌ر دێ. باباش ده‌نگێوی زل و قۆڵش بێ،ده‌نگێو که‌ واچینی ئاسمانیچه‌نه‌ ده‌نگێ مذاوه‌. فره‌ به‌شه‌کارناس(وظیفه‌شناس)بێ و هیچ که‌یۆ بانگوو ساعبانه‌یش نه‌فۆتیێ. به‌ڵام ئا ساعبانه‌،ده‌نگوو ئاذی مزگیه‌نه‌ به‌رز نه‌بیه‌وه‌. به‌کری چی بابه‌ته‌وه‌ سه‌ره‌ش سڕ مه‌نه‌بێ. ناڕه‌حه‌ت بێ داخوم چێش قومیابۆ. داخوم بابام نه‌وه‌ش بۆ؟یام چوێو ته‌ر قومیابۆ؟ وه‌ڵێنه‌ به‌کری گه‌ره‌کش بێ یاگۆ ئانه‌یه‌ بلۆ په‌ی مزگی‌ سه‌رێو دۆ یانه‌و بابه‌یش تا بزانۆ چێش بیه‌ن؟به‌ڵام هه‌رچێش که‌رذ زێڵش ناما ڕۆکه‌ی ده‌س پنه‌ که‌رۆ بێ ئانه‌یه‌ بلۆ په‌ی مزگی و نماکش وانۆ. گاهه‌زیچ یۆ مزگیه‌نه‌ په‌یذا بۆ و هه‌واڵوو بابه‌یش بزانۆ. گرذله‌یوو مزگیه‌که‌ش ڤشکنا به‌ڵام شۆنه‌مه‌یوه‌ جه‌ ریش جه‌رمه‌که‌یش نه‌ئێستۆ و که‌سیچ نه‌زانێ چکۆوه‌ن

کورله‌که‌ به‌ ناهه‌میذی جه‌ وێش په‌رسێ:بۆدیار نه‌وه‌شین که‌وته‌بۆنه‌ یاگێ؟ساتێو که‌ نما ده‌س پنه‌ کریا،به‌کری هه‌وڵش دا سامانه‌ دۆ ویراش تا بتاوو بێخوو دڵیه‌وه‌ نماکێش وانۆ،به‌ڵام هێشتار دڵوه‌ر بێ.

شۆنوو نماکێره‌،که‌وت ڕا په‌ی یانه‌و بابه‌یش.به‌ڵام ڵاذێو مدرا،لوا فێکرێنه‌. خه‌ڵاتێو نه‌به‌رۆ په‌ی بابه‌یش؟داخۆم واذه‌و گلێره‌وه‌ که‌رذه‌ی مانکه‌نگا(مێوێوا که‌ ئه‌جۆ وه‌زیه‌نه‌)نه‌یاوان وه‌رۆ که‌ باباش فره‌ ئی مێوه‌شه‌ گه‌ره‌کا؟به‌ڵێ،وه‌ڵێنه‌ مشۆم مانکه‌نگێ فرش په‌ی به‌روو. ته‌م و مژێژ که‌رذه‌ بێ، په‌له‌په‌ل که‌وت ڕا په‌ی کۆماو مانکه‌نگای. چانه‌ په‌ڕ بێ دارێ مانکه‌نگێ که‌ درۆسه‌ی بێنێ. هه‌وا سه‌رذ بێ،به‌ڵام به‌کری پاڵتاویوی گه‌رمش که‌رذه‌ بێنه‌ و هه‌ر پاسه‌ که‌ ئه‌وه‌ سه‌ره‌کۆیی لوه‌ی لوێ سه‌ر پاڵتاوه‌که‌ی پێچنێ ده‌وروو وێشه‌ره‌. هه‌ر پاسه‌ که‌ لوه‌ی لوێ سه‌ر وه‌روو وێشه‌ره‌ واچێ ئه‌گه‌ر بتاوو مانکه‌نگێ فرێ چنوه‌وه‌ بابام چن وه‌شحاڵ بۆنه‌و سه‌ره‌ش سڕ مه‌نۆ.

شۆنوو ئانه‌یره‌ که‌ باباش مه‌ژگه‌که‌شا وه‌رێ تاوێ جه‌ پۆسه‌که‌یشا که‌ فره‌ هێقم بێ،مله‌وانێ زه‌ریفێ وه‌شێ که‌رۆ. فره‌ جه‌ ده‌گه‌ی ئیله‌و ئۆله‌ی ئا مله‌وانێ که‌ باباش  به‌ پۆسوو مانکه‌نگا وه‌شێ که‌رێ، ئێژناسێنێ. هه‌ر یۆشا په‌نجا رووپیێ وره‌شیێ، وئه‌گه‌ر ئاذ تاوو ئاننه‌ مانکه‌نگێ گلێر که‌رۆوه‌ که‌ سه‌ذ ملوانش پنه‌ وه‌شێ با،ئاوه‌خته‌ باباش چن زه‌رێو به‌ ده‌س ئاذێ.ئه‌سێح وه‌شیێنه‌ کوک بێوه‌. به‌کری وه‌روو وێشه‌ره‌ واچێ:با بزانوو،ئه‌گه‌ر په‌نجا رووپیێ زه‌ربوو سه‌ذ مله‌وانا که‌ری چن که‌رۆ؟هه‌وڵش دا به‌ کلکش حه‌سێب که‌رۆ ،به‌ڵام هه‌رچیش که‌رذ نه‌تاواش داواچش بێزۆوه‌. ئاخۆر ئاذ هه‌ڵای مسیاروو که‌لاسوو یه‌رێ بێ. به‌هه‌ر حاڵ باباش فه‌رێحه‌ش گنێنه‌.

به‌کری ده‌سش که‌رذ گۆرانیێ واته‌ی،به‌ڵام ناوامه‌ مدراره‌. ویرێ که‌رێوه‌، داخۆم زاوڵێ ده‌گاکێ زووته‌ر چاذی نامه‌ینێ و گرذوو مانکه‌نگه‌کا گلێرێ که‌راوه‌ که‌ هیزی شه‌وێ ڤای ڤسێننێره‌ زه‌مین؟ ئی ویره‌ بی دیارکه‌و ئانه‌یه‌ که‌ ڕانه‌ لوه‌یش کرژته‌ر که‌رۆوه‌.

تازه‌،ڕۆجیار زیابێ و ڕه‌نگیوی سووره‌ش ده‌ی بێ ئاسمانی که‌ به‌کری یاوا وه‌رۆ. به‌کری ئه‌وه‌سه‌ره‌کۆیی ڕه‌مما. واشێ فرێ که‌ په‌ی وه‌رمی ڕوانه‌ی گێڵه‌ی گێڵێنێوه‌ په‌ی لیانه‌کاشا به‌ سامی فره‌وه‌ پاڵشه‌نه‌ ویه‌رێنێ.ساتێو زاناش هه‌وه‌ڵین که‌سا یاوان وه‌رۆ وه‌شیش که‌وته‌نه‌،که‌س پانه‌ نه‌بێ. دارسانوو مانکه‌گانه‌ زه‌مین ته‌قه‌ڵبڕ بیه‌بێ چنی مانکه‌نگا. هیزی شه‌وێ ڤای تن که‌وته‌بێ مانکه‌نگێ فرێ ڕێزه‌ی بێنێره‌ زه‌مین.

به‌کری ساتێوه‌نه‌ که‌ گۆرانیێ واچێ ده‌سش که‌رذ گلێره‌وه‌ که‌رذه‌ی مانکه‌نگا. پاڵتاوه‌که‌ش که‌رذ به‌ تۆره‌که‌ که‌ مانکه‌نگێش ڤزونه‌.

به‌کری خاسته‌رین پالتاوش که‌رذه‌ بێنه‌،به‌ڵام ڕاچنش گێرت ساتێو گێڵۆوه‌ په‌ی یانه‌ی خاس شۆرۆش.

ناوامه‌ ورنگه‌ ورنگێوش ئێژنی. خه‌ریک بێ یۆ کۆماکه‌وه‌ ئه‌ی ئه‌ی سه‌ر. وه‌روو وێشه‌ره‌ واتش،مشۆم زاوڵێ ده‌گاکه‌ی با.ئه‌گه‌ر بزانا بێ ئینه‌یه‌ خه‌به‌رشا ده‌و پنه ‌چه‌وسه‌ر ئامانا په‌ی ئێگه‌یه‌ و گرذوو مانکه‌نگه‌کێم چنیێنێوه‌ تووڕێ با ده‌سمۆ و مانکه‌نگه‌کێم مسانا چنه‌. تاته‌ڕۆ،ئه‌گه‌ر وه‌روو ئی جه‌ریانیه‌ نه‌ذام ونه‌ شه‌مسم ئارذه‌ن. ته‌نیا شه‌مسش ئانه‌ بێ  که‌ وه‌ڵێ ئانه‌یه‌ ویناش ویش شاراشۆ. به‌رشی په‌ی دلێ دارسانه‌که‌ی و چیروو هه‌ژگێڤه‌‌نه‌ وێش شاراشۆ.به‌کری چیروو هه‌ژگه‌کێنه‌ نیشته‌بێره‌ و ڵاڵیێوه‌ خوه‌ی نه‌ویناش. هه‌وڵ دێ که‌ پاسه‌ ئه‌هوه‌ن و بێ ده‌نگ بۆ که‌ ته‌نانه‌ت ده‌نگوو هه‌ناسه‌یچش نه‌ی. ئاننه‌شه‌ پنه‌ نه‌شی په‌نج کۆرێش دیێ ئامه‌ی سه‌ر. گرذ گه‌ورێ بێنه‌ چنه‌ش. زاوڵه‌کێ پاڵوو دارسانه‌که‌ینه‌ مدره‌یره‌،و به‌ ناهه‌میذی دیه‌ی په‌ی زه‌مینی.یۆجه‌ زاوڵه‌کا واتش:فره‌ دێر ئامه‌ینمێ. یۆته‌رشا واتش:ته‌نانه‌ت یۆچ نیا زه‌مینه‌نه‌. یه‌رۆمین واتش:چ شه‌مسیوما هه‌ن!شۆنوو ئانه‌یره‌ ئاننه‌ ئامه‌ینمێ ڕانه‌. کۆرلێو که‌ جه‌ گرذی باڵا به‌رزته‌ر بێ،ئاماوه‌ ده‌نگێ:زووته‌ر جه‌ ئێمه‌ که‌سێو ته‌ر ئامان په‌ی ئێگه‌یه‌. زاوڵه‌کا گرذ پێوه‌ره‌ هاوارشا کێشا: به‌کری!مشۆم ئاذ ئامابۆ په‌ی ئێگه‌یه‌.یۆ جه‌ زاوڵه‌کا واتش: هه‌میشه‌ ئاذ ساعبانه‌ی چه‌وسه‌ر وه‌رمه‌نه‌ هۆرزۆوه‌ تا بلۆ په‌ی مزگی. به‌کری که‌ چیروو هه‌ژگه‌کێنه‌ گرذوو ئی قسا ئێژنه‌وێ فره‌ته‌ر تۆقا و  پسه‌و چیشی ڵاڵیێوه‌ خوه‌ی نه‌ویناش. یۆ جه‌ زاوڵه‌کا که‌ به‌ کلکه‌ش چیروو دارێوی نیشانوو ڕه‌فێقه‌کاش دێ واتش:بذیه‌یدێ!هێشتار یاگۆ په‌یاش مه‌حوه‌ نه‌بیێنه‌وه‌ ئاننه‌ نیا ئاذ ئێگه‌شه‌ ئاسه‌ن جێگا. یۆته‌رشا واتش:کرژێ بیدێ،ئه‌گه‌ر زوو جێممێوه‌، تاومێ بیاومش پنه‌ و مانکه‌نگه‌کاش چنه‌ بسانمێ. زاوڵه‌که‌ که‌ جه‌ گرذیشا به‌رزته‌ر بێ سه‌ره‌ش ڤسه‌بێره‌و ویرێ که‌رێوه‌. ئاخرش واتش:نا،ئی هه‌رمانێ درووسه‌ نیه‌نه‌. مه‌گه‌ر به‌کری ئاننه‌ زوو نه‌هۆرسه‌ن و که‌ هه‌م لوان په‌ی مزگی و هه‌میچ کرژ ئامان په‌ی ئێگه‌یه‌،ساتێوه‌نه‌ که‌ ئێمه‌ چیروو لێفیه‌نه‌ تسێما که‌نێنێ!؟ده‌ی سا گرذوو ئا مانکه‌نگا حه‌قوو وێشا و ئێمه‌ هیچ حه‌قێوما نیا. ئه‌گه‌ر ئێمه‌یچ یاگۆ ئانه‌یه‌ مانکه‌نگه‌کێش چنه‌ بڕفانمێ ساعبێ زوو هۆرزمێوه‌. و هه‌رپاسه‌ خاسته‌را ئێمه‌یچ په‌ی نماو ساعبی بلمێ په‌ی مزگی. زاوڵه‌کێ گرذ ته‌رێقێ بیێوه‌. هه‌ڵبه‌ت،ئاذێ زانێنێ که‌ حه‌ق پاذیا. ئه‌گه‌ر ئاذێچێ ئاننه‌ سراڵێ نه‌با،تاوا پسه‌و به‌کری په‌ی وێشا مانکه‌نگێ چێناوه‌. زاوڵه‌کێ بێ ئینه‌یه‌ که‌ قسێوه‌ ته‌ره‌ که‌را،گێڵه‌یوه‌ و ئه‌سه‌م ڤه‌سێره‌ وار. به‌کری که‌ چیروو هه‌ژگه‌کێنه‌ دیه‌ی دیێشا په‌ی، ته‌مام دڵوه‌ر بی. به‌لام وه‌شیش بێ دۆعه‌یش قه‌بووڵێ بیێبێنێ و ئاذشا نه‌ذیه‌بێ. به‌ڵام به‌زه‌یش ئاما زاوڵه‌کاره‌ که‌ مات و مه‌لوول گنێنێ وه‌روو چه‌ما. ناوامه‌ هۆرسته‌وه‌ و هاوارێوش کێشا و ڕه‌مما په‌ی له‌یشا. زاوڵه‌کێ مات مدره‌یره‌ و به‌ سه‌مه‌ره‌وه‌و دیه‌یش په‌ی.

ساتێو به‌کری یاواشا پۆره‌ واتش:به‌خشدێ  گرذوو مانکه‌نگه‌کێم چنیێنێوه‌. به‌یدێ و به‌شوو وێتا هۆر گێردێ. ئێمه‌ مشۆم ڕه‌فێقێ عالێ بیمێ په‌ی هه‌نترینی و به‌شه‌ما رێکه‌ بۆ. په‌نج کۆرله‌که‌ هه‌رپاسه‌ مدره‌ی بێنێره‌ و ئه‌وه‌ڵ دیه‌ی په‌ی به‌کری و شۆنیه‌ره‌ دیه‌ی په‌ی هه‌نترینی. زاوڵێو که‌ جه‌ گرذی باڵا به‌رزته‌ر بێ واتش: نا،نا، ده‌س وه‌ش. به‌کری گیان. ئانێ هینوو وێته‌نێ،چوونکه‌تی زوو هۆرسه‌نیه‌وه‌ و ئامانی په‌ی ئێگه‌یه‌ و چنیێنێته‌وه‌. به‌کری هێقم نه‌مانێ ده‌سوو کورله‌که‌ی و داواچش داوه‌: شێته‌شێت،به‌ ڕاسی حه‌ز که‌روو شمه‌یچ پسه‌و من مانکه‌نگێتا با. گه‌ره‌کم بێ به‌رووشا په‌ی بابه‌یم. چوون ئارۆ ساعبێ دیارش نه‌بێ بانگ دۆ واتم ڕه‌نگا نه‌وه‌ش که‌وته‌بۆ. به‌ڵام ئیسه‌ ئه‌گه‌ر ته‌نیا به‌شوو وێم به‌روو وه‌شحاڵ بۆ.

یۆ جه‌ زاوڵه‌کا واتش:به‌ڵێ،ئارۆ ساعبێو چه‌مم پنه‌ که‌وت که‌ چنی یۆ جه‌ هامساکاش قسێ که‌رێ و ئێژنیم واتش خراب سه‌رذش بیه‌ن،به‌ڵام تا چن ڕوێ ته‌ر وه‌ش بۆوه‌ و دیسانه‌وه‌ متاوو بلۆ په‌ی مزگی. هه‌ر ئا کورله‌ که‌ باڵا به‌رزته‌ر بێ،واتش:به‌کری به‌شه‌ما مانکه‌نگێ مذۆ و شۆنیه‌ره‌ گرذێما ملمێ و گرذی به‌رمێ په‌ی بابه‌یش.پی جۆره‌ کرژ وه‌ش بۆوه‌،و ئێمه‌یچ که‌ڕه‌تێو ته‌ر متاومێ بانگش بژنه‌ومێ که‌ ده‌گانه‌ ده‌نگێ مذۆوه‌.

پی جۆره‌ ڕاچنشا گێرت.وه‌ره‌تاو بێ.زاوڵه‌کێ هه‌ر پاسه‌ که‌ ده‌سشا سه‌روو شاناو هه‌نترینیه‌وه‌ بێ و گۆرانیێ واچێنێ ڤه‌سێره‌ وار و که‌وتێ ڕا په‌ی یانه‌و باباو به‌کری. 

 

 

 

نویسه‌ر:جۆسران سافانۆ(ئه‌ندوونزی )



ارسال شده در مورخه : دوشنبه، 15 ارديبهشت ماه، 1393 توسط admin2  پرینت

مرتبط باموضوع :

 شه وی قه در ( لَيْلَةُ الْقَدْرِ )  [ جمعه، 20 مرداد ماه، 1391 ] 6686 مشاهده
 ئه‌رده‌نگ که‌ری دە‌نگاوه‌نه،ده‌نگیچ مه  [ شنبه، 30 آذر ماه، 1392 ] 3020 مشاهده
 ئه فسانه ی هه ورامان ( سه برو سابیری )  [ چهارشنبه، 11 آبان ماه، 1390 ] 10332 مشاهده
 چرکێوه‌ خه یاڵ  [ چهارشنبه، 2 مرداد ماه، 1392 ] 3700 مشاهده
 چونیه تی ده ربڕینی خوشه ویستی بو "رسول الله"  [ دوشنبه، 30 دي ماه، 1392 ] 2940 مشاهده
نام: اورامانات
ایمیل: hae@yahoo.com

در مورخه : سه شنبه، 16 ارديبهشت ماه، 1393
با عرض سلام و ادب و احترام لطفا این دو خبر را ملاحظه فرمایئد و نظر خود را بیان فرمائید. با تشکر فراوان رئیس شورای شهر سروآباد سرمربی تیم کونگ فو کردستان شد تنها روزنامه فروشی سروآباد برای چندمین بار متوالی تعطیل شد سایت hawramanat.com
ارسال جوابیه ]

 
نام شما: [ کاربر جدید ]

نام (ضروری): 
ایمیل (ضروری): 
نظر:
کد امنیتی
کد امنیتی

  [ بازگشت ]
امتیاز دهی به مطلب
انتخاب ها

 فایل پی دی اف فایل پی دی اف

 گرفتن پرينت از اين مطلب گرفتن پرينت از اين مطلب

 ارسال به دوستان ارسال به دوستان

 گزارش این پست به مدیر سایت گزارش این پست به مدیر سایت

اشتراک گذاري مطلب
صفحات پيشنهادي
لينکدوني
پیامک

ســامـانه پیام کوتاه پینوس



ارسال خبر ، مقاله ، گزارش و ...



شماره همراه خود را برای عضویت در خبرنامه پیامکی وارد کنید